Finansman Gider Kısıtlaması Hesaplama
Dönem sonu öz kaynak, yabancı kaynak ve kapsamdaki finansman giderini girin; yabancı kaynak aşım oranına göre tahmini kanunen kabul edilmeyen gideri (KKEG) hesaplayın.
Bu sayfada:
- Yabancı kaynak aşımı ve %10 KKEG hesabı
- Faiz, komisyon ve kur farkı giderlerinde kapsam
- Dönem sonu bilançosuyla uygulanacak formül
Dönem sonu bilanço bilgileri
Tutarları aynı geçici vergi veya yıllık hesap dönemine ait bilanço ve kayıtlar üzerinden girin. Araç, vergi matrahını değil tahmini KKEG tutarını hesaplar.
Yatırımın maliyetine eklenen tutarları dahil etmeyin. Faiz, komisyon, vade farkı, kâr payı ve ilgili kur farkı giderlerini kayıtlarınıza göre değerlendirin.
Genel oran %10 varsayılmıştır. Mevzuat değişikliği veya özel sektör oranı varsa doğrulayarak değiştirin.
Bu araç kayıt sınıflandırması, kur farkı netleştirmesi ve özel istisnalar için mali müşavir incelemesinin yerine geçmez.
İçindekiler
Finansman gider kısıtlaması nedir?
Finansman gider kısıtlaması, belirli işletmelerde borç kaynaklarının öz kaynakları aşması halinde finansman giderinin bir bölümünün kurum kazancının tespitinde indirilememesidir. Bu bölüm, vergi hesaplamasında kanunen kabul edilmeyen gider (KKEG) olarak dikkate alınır. Hesap, tüm finansman giderine doğrudan %10 uygulamak değildir: önce yabancı kaynağın öz kaynağı aşan oranı bulunur, sonra bu oran finansman giderine uygulanır.
Kural, borç/öz kaynak yapısını dönem sonu bilançosunda karşılaştırır. Yabancı kaynak öz kaynağa eşit ya da daha düşükse bu araçta KKEG sıfır çıkar. Yabancı kaynak yüksekse, aşan kısma tekabül eden finansman gideri hesaplanır ve bu tutarın karar ile belirlenmiş oranı gider kabul edilmez.
Kimler ve hangi giderler kapsamda?
GİB açıklamalarında kredi kuruluşları, finansal kuruluşlar, finansal kiralama, faktoring ve finansman şirketleri kapsam dışında sayılır. Kapsamdaki mükellefler için faiz, komisyon, vade farkı, kâr payı, yabancı kaynağın kullanım süresine bağlı kur farkı ve benzeri finansman giderleri önem taşır. Kredi sözleşmesinin süresine bağlı olmayan her harcama otomatik olarak finansman gideri değildir.
Yatırımın maliyetine eklenen finansman giderleri bu hesaplamaya alınmaz. Ayrıca gelir ve giderleri genel olarak birbirinden mahsup ederek tek net tutar kullanmak doğru değildir; aynı yabancı kaynağa ilişkin dönemsel kur farkı geliri ve gideri için Tebliğdeki özel netleştirme yaklaşımı kayıt bazında değerlendirilmelidir. Bu nedenle araçtaki gider alanına, kayıt sınıflandırması tamamlanmış kapsamdaki tutarı girin.
KKEG hesaplama formülü
Aşan kısım oranı = (Yabancı kaynak − Öz kaynak) ÷ Yabancı kaynak
Kısıtlamaya konu gider = Kapsamdaki finansman gideri × Aşan kısım oranı
KKEG = Kısıtlamaya konu gider × Kısıtlama oranı
Bu sıralama önemlidir. Örneğin yabancı kaynak 800.000 TL, öz kaynak 500.000 TL ise 300.000 TL aşım vardır. Aşım oranı 300.000 ÷ 800.000, yani %37,50 olur. Yalnızca bu orana karşılık gelen finansman gideri %10'luk sınırlamaya tabidir. Araç, tutarları iki ondalığa yuvarlayarak gösterir.
Örnek: 800.000 TL yabancı kaynak, 500.000 TL öz kaynak
Aşan kısım = 800.000 − 500.000 = 300.000 TL
Aşan kısım oranı = 300.000 ÷ 800.000 = %37,50
Kapsamdaki finansman gideri 120.000 TL ise: 120.000 × %37,50 = 45.000 TL
%10 oranla KKEG = 45.000 × %10 = 4.500 TL
Bu örnekte 120.000 TL'nin 4.500 TL'si kurum kazancı belirlenirken indirim konusu yapılamaz. Kalan 115.500 TL'nin gider yazılabilirliği ise diğer vergi kuralları ve kaydın niteliği çerçevesinde değerlendirilir.
Uygulamada dikkat edilmesi gerekenler
Öz kaynak ve yabancı kaynak karşılaştırması, finansman gider kısıtlaması uygulanmadan önce Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre çıkarılan bilanço üzerinden geçici vergi dönemleri veya yıllık hesap dönemi itibarıyla yapılır. Önceki dönemden devreden KKEG, enflasyon düzeltmesi ve özel hesap dönemi gibi konular sonucu değiştirebilir.
Bu sayfa, borç oranı yüksek işletmelerin ön kontrol yapmasına yardım eder. Beyannameye aktarımda hesap planı, kur farkı ilişkisi, maliyete eklenen yatırım finansmanı ve şirketin istisna statüsü mali müşaviriniz tarafından ayrıca kontrol edilmelidir. Geçici vergi etkisini görmek için geçici vergi hesaplama, ortak cari hesabı için adat hesaplama aracını da kullanabilirsiniz.
Kaynak ve yöntem
Hesap yöntemi, Kurumlar Vergisi Kanununun 11/1-i bendindeki yabancı kaynak aşımı ilkesine ve GİB'in güncel Kurumlar Vergisi Genel Tebliği açıklamalarına dayanır. GİB ayrıca bilanço karşılaştırmasının dönem sonu itibarıyla ve vergi/yasal yükümlülüklerden önce yapılacağını belirtmektedir. Araçtaki %10, genel Cumhurbaşkanı Kararı oranıdır; işlem gününde yürürlükteki metni kontrol edin.
Sıkça Sorulan Sorular
Finansman gider kısıtlaması oranı kaçtır?
Genel oran %10'dur. Hesaplamada önce yabancı kaynak aşım oranı, sonra bu oran uygulanır; tüm finansman gideri doğrudan %10 KKEG olmaz.
Yabancı kaynak öz kaynağı aşmazsa KKEG çıkar mı?
Hayır. Dönem sonu yabancı kaynak öz kaynağı aşmıyorsa o dönem için finansman gider kısıtlaması uygulanmaz.
Kur farkı gideri kısıtlamaya girer mi?
Yabancı kaynağın kullanım süresine bağlı kur farkı gideri kapsama girebilir. Aynı kaynağa ait dönemsel kur farkı geliri/gideri için Tebliğdeki netleştirme kuralı dikkate alınmalıdır.
Yatırım kredisi faizi hesaplamaya dahil edilir mi?
Yatırımın maliyetine eklenen finansman giderleri kısıtlama hesabına dahil edilmez. Doğrudan gider kaydedilen tutarların niteliği ise ayrıca değerlendirilir.
Hesap hangi dönemin bilançosuyla yapılır?
Geçici vergi döneminde veya yıllık hesap döneminde, finansman gider kısıtlaması öncesi çıkarılmış dönem sonu bilançosu esas alınır.